Malatya’nın Darende ilçesine bağlı Yeniköy Mahallesi’nde 200 bini aşkın badem ağacında hasat başladı. Verimli bir sezon geçiren üreticiler, kilogramı 140 liradan alıcı bulan bademde fiyatların 150-160 liraya yükselmesini bekliyor. Üreticiler, pazarlama sorununu aşmak ve ürünün katma değerini artırmak için ortak badem kırma ve eleme tesisi kurulmasını talep ediyor.
Yeniköy’de Badem Üretimi Her Yıl Artıyor
Malatya’nın Darende ilçesine bağlı Yeniköy Mahallesi’nde badem hasadıyla birlikte üreticiler yoğun mesaiye başladı. Badem yetiştiriciliğine ilginin her geçen yıl arttığı mahallede, üretim kapasitesi de yeni dikilen fidanlarla büyüyor.

Üretici Hamit Baş, bu yıl badem hasadının oldukça verimli geçtiğini belirterek sezonun kayısıya kıyasla daha bereketli olduğunu söyledi. Hasada ilk olarak köylü Adnan Çomoğlu’nun bahçesinde başladıklarını aktaran Baş, üreticilerin bu yıl yüksek verim elde ettiğini ifade etti.
Yeniköy’de her yıl yaklaşık 15 ila 20 bin yeni badem fidanının toprakla buluşturulduğunu belirten Baş, mahallede badem üretiminin gelecekte daha da büyümesini beklediklerini kaydetti.
200 Bini Aşkın Badem Ağacında Üretim Yapılıyor
Yeniköy’de 200 bini aşkın badem ağacının bulunması, bölgenin önemli badem üretim merkezlerinden biri olma potansiyelini ortaya koyuyor.

Kendi bahçesinde yaklaşık 1.100 ila 1.150 badem ağacı bulunduğunu belirten Hamit Baş, bu yıl 8 ila 10 ton arasında ürün almayı hedeflediğini söyledi. Bölgenin iklim ve toprak koşullarının badem yetiştiriciliğine elverişli olduğunu vurgulayan Baş, üretimin artmasına rağmen pazarlama konusunda sorun yaşadıklarını dile getirdi.
Badem Üreticisinin En Büyük Sorunu Pazarlama
Badem üretimindeki artışa rağmen ürünün satışında güçlük yaşadıklarını belirten üreticiler, Malatya’da badem alımının yeterince yaygın olmadığını ifade ediyor.
Badem ticaretinin kayısı kadar gelişmiş bir pazarlama ağına sahip olmadığını söyleyen Hamit Baş, ürünlerini daha çok Gaziantep, Adıyaman ve Şanlıurfa’daki alıcılara satabildiklerini belirtti.
Baş, badem üreticilerinin desteklenmesi ve yeni pazarların oluşturulması gerektiğini vurgulayarak yetkililerden bu konuda yardım beklediklerini söyledi.

Titreşimli Makineler Hasadı Kolaylaştırıyor
Badem hasadında kullanılmaya başlanan titreşimli makineler, üreticilerin iş yükünü hafifletiyor. Üretici Turgut Doğan, geçmişte ağaçların sırıklarla silkelenerek hasat edildiğini, yeni makineler sayesinde ise işlemlerin daha kısa sürede tamamlandığını belirtti.
Titreşimli makinelerin işçilik maliyetlerini azaltmasının yanı sıra ağaçların korunmasına da katkı sağladığını ifade eden Doğan, ortak makine kullanımının üreticilere ekonomik avantaj sunabileceğini kaydetti.
Badem Hasadı Kasım Ayının İlk Haftasına Kadar Sürecek
Yeniköy’de badem hasadının hava koşullarına bağlı olarak ekim ayının sonu ile kasım ayının ilk haftası arasında tamamlanması bekleniyor.
Yağışlı havaların hasat sürecini olumsuz etkileyebildiğini belirten Turgut Doğan, bademlerin yeterli olgunluğa ulaşmadan silkelenmesinin ürüne zarar verebileceğine dikkat çekti. Bu nedenle hasat zamanının doğru belirlenmesi büyük önem taşıyor.
Bademin İşlenmesi Kayısıya Göre Daha Kolay
Bademin hasat sonrasındaki işlemlerinin kayısıya kıyasla daha az zahmetli olduğunu anlatan Doğan, toplanan ürünlerin kabuk soyma makinelerinden geçirildiğini, ardından kurutularak satışa hazır hale getirildiğini söyledi.
Güneşli havalarda yaklaşık iki günde kuruyan bademler, kurutma işleminin ardından çuvallanarak paketleniyor. Bu süreçte daha az iş gücüne ihtiyaç duyulması, badem yetiştiriciliğini üreticiler açısından avantajlı hale getiriyor.
Üreticiler Ortak Badem Kırma ve Eleme Tesisi İstiyor
Yeniköy’deki badem üreticilerinin en önemli taleplerinden biri, ortak bir badem kırma ve eleme tesisinin kurulması.
Turgut Doğan, böyle bir tesis sayesinde bademlerin kabuklarından ayrılarak iç badem şeklinde satışa sunulabileceğini belirtti. Ürünlerin kavrulup paketlenerek doğrudan kuruyemişçilere ulaştırılmasının üreticilerin kazancını artırabileceğini ifade eden Doğan, ortak bir yatırımın aracı sayısını azaltabileceğini dile getirdi.
Badem kabuklarının da ekonomik değere dönüştürülebileceğini belirten Doğan, kabukların yakacak olarak kullanılabileceğini ve pelet üretiminde değerlendirilebileceğini söyledi.
Badem Fiyatlarında Hedef 150-160 Lira
Badem fiyatlarının son iki yılda yükseldiğini belirten üreticiler, mevcut fiyatların daha da artmasını bekliyor.
Turgut Doğan, iki yıl önce bademin kilogramını toptan 80-85 liradan sattıklarını, bu yıl ise kilogram başına 140 lira seviyesinde alıcı bulduklarını söyledi. Üreticilerin beklentisinin kilogram fiyatının 150-160 liraya yükselmesi olduğunu belirten Doğan, fiyat artışının üreticilere katkı sağlayacağını ifade etti.
Yeniköy’de her yıl artan badem üretimi bölge ekonomisi açısından önem kazanırken, üreticiler pazarlama ağının genişletilmesini, ortak işleme tesislerinin kurulmasını ve ürünlerin doğrudan tüketiciye ulaştırılmasını istiyor. Üreticilere göre, kurulacak ortak badem kırma ve eleme tesisi hem ürünün katma değerini artıracak hem de Yeniköy’ün badem üretiminde daha güçlü bir konuma ulaşmasına katkı sağlayacak.
Kaynak: MHA